Wniosek do WUOZ o pozwolenie na poszukiwania

Wniosek trafia do wojewódzkiego konserwatora zabytków właściwego dla miejsca poszukiwań. Poniżej komplet informacji: treść wniosku, załączniki, opłata i najczęstsze powody wezwań do uzupełnienia.

Kto wydaje pozwolenie

Wniosek składasz do wojewódzkiego konserwatora zabytków właściwego dla miejsca poszukiwań, a nie dla Twojego miejsca zamieszkania (§ 2 ust. 1 rozporządzenia z 2 sierpnia 2018 r.). Jeśli szukasz w trzech województwach, składasz trzy wnioski. Na polskich obszarach morskich wniosek idzie do dyrektora właściwego urzędu morskiego, który wydaje pozwolenie w uzgodnieniu z konserwatorem.

W większości województw obok siedziby urzędu działają delegatury, które prowadzą sprawy ze swojego obszaru w imieniu konserwatora. Adres delegatury sprawdzisz w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu. Wniosek złożony do niewłaściwego konserwatora nie przepada, bo urząd przekazuje go organowi właściwemu (art. 65 Kodeksu postępowania administracyjnego), ale sprawa się wydłuża.

Co musi zawierać wniosek

Treść wniosku wyznacza § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 2 sierpnia 2018 r. Cztery rzeczy obowiązkowo:

imię, nazwisko i adres wnioskodawcy, a dla firmy lub stowarzyszenia nazwa, siedziba i adres,
wskazanie miejsca poszukiwań: albo współrzędne geodezyjne lub geograficzne punktów załamania granic obszaru z dokładnością do jednej setnej sekundy, albo nazwa lub numer obrębu ewidencyjnego wraz z numerami działek,
imię, nazwisko i adres osoby kierującej poszukiwaniami albo prowadzącej je samodzielnie,
uzasadnienie wniosku.

Przepisy nie uzależniają pozwolenia od motywów poszukiwań, ale konserwator ocenia na podstawie uzasadnienia i programu, czy planowane działania mieszczą się w poszukiwaniach i nie zagrożą zabytkom. Napisz więc konkretnie, czego szukasz, dlaczego w tym miejscu i jak będziesz pracować. Pół strony konkretów w zupełności wystarczy.

Załączniki

Listę załączników zamyka § 10 ust. 3 rozporządzenia. Według wytycznych Generalnego Konserwatora Zabytków z 2021 r. to lista wyczerpująca, więc urząd nie może żądać innych dokumentów, na przykład numerów ksiąg wieczystych.

Program poszukiwań określający zakres i sposób prowadzenia poszukiwań. Piszemy o nim osobno w tekście o programie poszukiwań.
Tytuł prawny do nieruchomości albo zgoda właściciela lub posiadacza. Jeśli zgody nie masz, przepis pozwala dołączyć oświadczenie, że jej nie udzielono. Szczegóły w tekście o zgodzie właściciela terenu. W lasach państwowych zgodę jako zarządca wydaje nadleśniczy, o czym piszemy w tekście o poszukiwaniach w lesie.
Zgoda dyrektora parku narodowego albo regionalnego dyrektora ochrony środowiska, jeśli teren leży odpowiednio w parku narodowym albo w rezerwacie przyrody.
Mapa topograficzna w skali 1:10 000 lub większej albo prezentacja kartograficzna BDOT10k z zaznaczonym obszarem poszukiwań. Konserwator robi na jej podstawie załącznik do pozwolenia, na którym może wyznaczyć strefy zakazu. Więcej w tekście o załączniku mapowym.

Osobno pamiętaj o opłacie skarbowej. Obowiązek jej zapłaty powstaje z chwilą złożenia wniosku, więc potwierdzenie przelewu najlepiej dołączyć od razu.

Opłata skarbowa

Za wydanie pozwolenia płacisz 82 zł (część III ust. 44 załącznika do ustawy o opłacie skarbowej). Jeśli działasz przez pełnomocnika, dochodzi 17 zł od każdego pełnomocnictwa. Pełnomocnictwo udzielone małżonkowi, wstępnemu (rodzicom, dziadkom), zstępnemu (dzieciom, wnukom) albo rodzeństwu jest zwolnione z opłaty.

Opłata nie idzie do urzędu konserwatorskiego. Organem podatkowym jest wójt, burmistrz albo prezydent miasta właściwy ze względu na siedzibę organu, który wydaje pozwolenie (art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy o opłacie skarbowej). Zwykle jest to konto urzędu miasta, w którym siedzibę ma wojewódzki konserwator. Na przykład lubuski konserwator wskazuje konto Urzędu Miasta Zielona Góra. Numer konta sprawdź w BIP swojego konserwatora. Opłata za pełnomocnictwo idzie do gminy, w której składasz dokument (art. 12 ust. 2 pkt 2), więc bywa, że są to dwa różne konta.

Jak złożyć i ile to trwa

Wniosek złożysz na piśmie, osobiście albo pocztą, a w formie elektronicznej na adres do doręczeń elektronicznych urzędu albo przez ePUAP. Zwykły e-mail nie wystarczy: według art. 63 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego podanie wysłane na adres poczty elektronicznej urzędu pozostawia się bez rozpoznania.

Terminy liczy Kodeks postępowania administracyjnego (art. 35): sprawa powinna zostać załatwiona bez zbędnej zwłoki, sprawa wymagająca postępowania wyjaśniającego w miesiąc, a szczególnie skomplikowana w dwa miesiące. Wniosek z brakami formalnymi nie może być rozpatrzony, dopóki go nie uzupełnisz. Urząd wzywa do tego z terminem co najmniej 7 dni, a nieuzupełniony wniosek zostaje bez rozpoznania (art. 64 § 2). Kompletny wniosek złożony za pierwszym razem to najkrótsza droga do pozwolenia.

Typowe powody wezwania do uzupełnienia

numery działek bez obrębu ewidencyjnego, przez co nie da się jednoznacznie wskazać terenu,
mapa w skali mniejszej niż 1:10 000 albo bez zaznaczonych granic obszaru,
brak zgody właściciela lub posiadacza i brak oświadczenia, że jej nie udzielono,
brak zgody nadleśniczego przy gruntach Lasów Państwowych,
program poszukiwań bez opisu obszaru, przedmiotu poszukiwań i używanych narzędzi.

Stan prawny: wrzesień 2026. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej. W razie wątpliwości skontaktuj się z urzędem, który będzie prowadził Twoją sprawę.